فضل الله روزبهان خنجى اصفهانى
95
مهمان نامه بخارا ( تاريخ پادشاهى محمد شيبانى ) ( فارسى )
مباحثهء حديث حارث روى الامام ابو داود السجستانى فى سننه باسناده عن على بن ابى طالب رضى اللّه عنه و كرّم اللّه وجهه [ 40 ر ] انه قال قال رسول اللّه صلى اللّه عليه و سلم « يخرج رجل من وراء النهر يقال له الحارث حراث و على مقدّمته رجل يقال له المنصور يمكن او يوطن لال محمّد كما مكنت قريش لرسول اللّه وجب على كل مؤمن نصره او اجابته . » روايت فرموده امام ابو داود سجستانى رحمه اللّه تعالى در كتاب « سنن » خود كه يكى از صحاح سته است كه مدار سنت بران است باسناد خود از حضرت امير المؤمنين على بن ابى طالب كرّم اللّه وجهه كه او گفت : حضرت پيغامبر صلى اللّه عليه و سلم فرمود « بيرون آيد مردى از ماوراء النهر » و مراد ازو نهر جيحونست كه او را نهر بلخ گويند زيرا كه اسم نهر برين نهر كه آن را آب آمويه گويند از اسماء مغلّبه است كه غالب شده برو همچنانچه النجم گويند و مراد از ان ثريا باشد بحسب تغليب در استعمال و اگر چه همه ستاره در لغت نجم است . ديگر ميفرمايد « گفته شود آن مرد را حارث آن مرد بسيار حراثه باشد و بر مقدمهء او مردى باشد كه او را منصور گويند تمكين كند يعنى ممكن سازد و جاى و مكان دهد » و در روايتى آمده كه « توطين كند » يعنى وطن پيدا كند و جاى دهد « از براى آل محمد همچنانچه تمكين كردند قريش از براى رسول خدا واجب باشد بر هر مؤمنى يارى كردن او » و در بعضى روايات آمده « پذيرفتن او » يعنى قبول كردن هر امرى كه او فرمايد و بهر امرى كه او دعوت نمايد اجابت بايد كرد اينست ترجمهء حديث و شك نيست كه اين از احاديث صحيحه است و از جملهء اخبار ملاحم است كه حضرت رسول اللّه صلى اللّه عليه و سلم اخبار فرموده بتعليم اللّه تعالى از غيب و امثال اين بسيارست كه حضرت صلى اللّه عليه و سلم اخبار فرموده كه بعد از من چنين و چنين واقع شود و از جملهء